Η ανανέωση του Στόλου δεν θα κριθεί μόνο από τις νέες φρεγάτες, τα προηγμένα οπλικά συστήματα και τις τεχνολογίες αιχμής που ενσωματώνει το Πολεμικό Ναυτικό. Θα κριθεί κυρίως από τους ανθρώπους που θα κληθούν να τα χειριστούν.
Με αυτό ως δεδομένο, πολιτική και στρατιωτική ηγεσία έχουν θέσει σε εφαρμογή μια συνολική στρατηγική για την αντιμετώπιση της στελεχιακής πρόκλησης, επιχειρώντας να καταστήσουν ξανά ελκυστική τη σταδιοδρομία στο Πολεμικό Ναυτικό. Στο επίκεντρο αυτής της προσπάθειας βρίσκεται η σημαντική αναβάθμιση των οικονομικών απολαβών, η καθιέρωση σταθερού πρόσθετου εισοδήματος για τα πληρώματα, αλλά και η έμπρακτη μέριμνα για τη βελτίωση της καθημερινότητας των νέων στελεχών.
Το μήνυμα προς όσους σκέφτονται να επιλέξουν τη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων ή τη Σχολή Μονίμων Υπαξιωματικών Ναυτικού είναι σαφές. Η υπηρεσία στον Στόλο παραμένει μια απαιτητική αποστολή με υψηλό επίπεδο ευθύνης και επιχειρησιακής ετοιμότητας. Ωστόσο, συνοδεύεται πλέον από ένα οικονομικό πλαίσιο αισθητά βελτιωμένο σε σχέση με το παρελθόν.
Οι αποδοχές προφανώς δεν μπορούν να συγκριθούν με εκείνες που προσφέρει η εμπορική ναυτιλία ή οι μεγάλοι ναυτιλιακοί όμιλοι. Για τα ελληνικά δεδομένα, όμως, ένας νέος που θα επιλέξει σήμερα το Πολεμικό Ναυτικό γνωρίζει ότι θα έχει σταθερό εισόδημα, σημαντικές πρόσθετες απολαβές μέσα από την επιχειρησιακή του δραστηριότητα και προοπτικές οικονομικής εξέλιξης που μέχρι πριν από λίγα χρόνια δεν υπήρχαν.
Η «Αποζημίωση Στόλου» αλλάζει τη φιλοσοφία των αποδοχών
Η σημαντικότερη παρέμβαση αφορά τη θέσπιση της λεγόμενης «Αποζημίωσης Στόλου», η οποία εφαρμόζεται για πρώτη φορά και αλλάζει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο αμείβονται τα στελέχη που υπηρετούν στα πολεμικά πλοία.
Μέχρι σήμερα οι πρόσθετες απολαβές συνδέονταν σχεδόν αποκλειστικά με τη συμμετοχή σε συγκεκριμένες αποστολές. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μεγάλα χρονικά διαστήματα επιχειρησιακής ετοιμότητας να μην συνοδεύονται από αντίστοιχη οικονομική αναγνώριση.
Το νέο μοντέλο στηρίζεται σε διαφορετική φιλοσοφία. Για πρώτη φορά δεν αμείβεται μόνο η αποστολή, αλλά συνολικά η επιχειρησιακή υπηρεσία πάνω στο πλοίο.
Ανάλογα με τον τύπο του πλοίου, τον βαθμό, τα καθήκοντα και τον χρόνο υπηρεσίας, η μηνιαία «Αποζημίωση Στόλου» κυμαίνεται από 270 έως και 1.015 ευρώ μικτά. Τα ποσά καταβάλλονται συγκεντρωτικά δύο φορές τον χρόνο, τον Ιούλιο και τον Δεκέμβριο, με βασική προϋπόθεση τη συμπλήρωση 30 ημερών εν πλω ανά εξάμηνο.
Η αλλαγή αυτή προσφέρει στα πληρώματα ένα σταθερό πρόσθετο εισόδημα καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και όχι μόνο όταν εκτελείται κάποια συγκεκριμένη επιχειρησιακή αποστολή. Παράλληλα, αναγνωρίζονται πλέον οι συνεχείς επιφυλακές, οι ασκήσεις, οι περίοδοι αυξημένης ετοιμότητας και οι απαιτητικές συνθήκες διαβίωσης πάνω στα πολεμικά πλοία, ακόμη και όταν δεν βρίσκονται σε επιχειρησιακή ανάπτυξη.
Για πολλούς στο Πολεμικό Ναυτικό, πρόκειται για τη σημαντικότερη αλλαγή που έχει γίνει τα τελευταία χρόνια στις οικονομικές απολαβές των πληρωμάτων.
Οι επιχειρησιακές αποστολές αυξάνουν σημαντικά το εισόδημα
Η «Αποζημίωση Στόλου» αποτελεί τη βάση του νέου οικονομικού μοντέλου. Οι συνολικές απολαβές αυξάνονται ακόμη περισσότερο όταν τα πλοία συμμετέχουν σε ειδικές επιχειρήσεις.
Στις αποστολές που χαρακτηρίζονται ως ειδικές, μετά από σχετική εισήγηση του Συμβουλίου Αρχηγών Γενικών Επιτελείων, προβλέπεται πρόσθετη ημερήσια αποζημίωση 60 ή 160 ευρώ μικτά, ανάλογα με την περιοχή επιχειρήσεων. Τα ποσά αυτά προστίθενται στη μηνιαία αποζημίωση, αυξάνοντας αισθητά το συνολικό εισόδημα των στελεχών.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ευρωπαϊκή επιχείρηση ASPIDES στην Ερυθρά Θάλασσα, μία από τις δυσκολότερες αποστολές που έχει αναλάβει το Πολεμικό Ναυτικό τα τελευταία χρόνια. Εκεί προβλέπεται αποζημίωση ίση με το 200% της «Αποζημίωσης Στόλου», ενώ καταβάλλεται και ημερήσια ειδική αποζημίωση 160 ευρώ, η υψηλότερη που προβλέπεται σήμερα για επιχειρησιακή δραστηριότητα του Στόλου.
Αντίστοιχα, αυξημένες αποζημιώσεις προβλέπονται για τις διεθνείς επιχειρήσεις IRINI, SEA GUARDIAN και την Επιχείρηση Προστασίας Κύπρου (EMC), όπου καταβάλλεται πλήρης «Αποζημίωση Στόλου», ημερήσια αποζημίωση εν πλω και πρόσθετη οικονομική ενίσχυση κατά την παραμονή σε λιμένες του εξωτερικού. Για τα πληρώματα των υποβρυχίων οι αποζημιώσεις αυτές διπλασιάζονται.
Οικονομική ενίσχυση προβλέπεται επίσης για τις καθημερινές αποστολές επιτήρησης στο Ανατολικό Αιγαίο, στις δραστηριότητες του ΝΑΤΟ και στις επιχειρήσεις αντιμετώπισης των μεταναστευτικών ροών, ενώ ακόμη και για αποστολές εντός ελληνικής επικράτειας καταβάλλεται ημερήσια αποζημίωση 19,57 ευρώ. Στις αντίστοιχες αποστολές εξωτερικού η ημερήσια αποζημίωση ανέρχεται στα 29,35 ευρώ, πέραν των πρόσθετων ποσών που καταβάλλονται κατά την παραμονή σε λιμένες του εξωτερικού.
Ακόμη και για μικρότερες μονάδες που δεν εντάσσονται στην «Αποζημίωση Στόλου», όπως βοηθητικά πλοία βάσης και ρυμουλκά, προβλέπονται πάγια μηνιαία οδοιπορικά από 44 έως 88 ευρώ, ανάλογα με τον βαθμό, καθώς και οι αντίστοιχες ημερήσιες αποζημιώσεις όταν εκτελούνται αποστολές.
Μέριμνα και για τη ζωή των νέων στελεχών
Η προσπάθεια του Πολεμικού Ναυτικού, ωστόσο, δεν περιορίζεται μόνο στις οικονομικές απολαβές.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού δίνει πλέον ιδιαίτερη βαρύτητα και στη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των νέων στελεχών, αναγνωρίζοντας ότι το υψηλό κόστος ζωής, ιδιαίτερα στην Αττική, αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που επηρεάζει την επιλογή αλλά και την παραμονή τους στην υπηρεσία.
Στο πλαίσιο αυτό, εξασφαλίστηκε για πρώτη φορά η δυνατότητα στέγασης των νέων Σημαιοφόρων τάξης 2026 και των νέων Κελευστών τάξης 2026 που επιθυμούν να διαμείνουν σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις, αξιοποιώντας διαθέσιμους χώρους στη Ναυτική Βάση Κανελλόπουλος και στη Λέσχη Ανθυπασπιστών και Υπαξιωματικών Ναυστάθμου Σαλαμίνας.
Η πρωτοβουλία αυτή έρχεται να αντιμετωπίσει ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι νέοι αξιωματικοί και υπαξιωματικοί κατά την πρώτη τους τοποθέτηση, καθώς το κόστος ενοικίασης κατοικίας στην Αττική αποτελεί σημαντική οικονομική επιβάρυνση.
Σε συνδυασμό με το νέο σύστημα αποζημιώσεων, η μέριμνα για τη στέγαση συνθέτει μια συνολική πολιτική υποστήριξης του προσωπικού, με στόχο όχι μόνο την προσέλκυση νέων στις παραγωγικές σχολές, αλλά και τη διατήρηση έμπειρων στελεχών στον Στόλο.
Επένδυση στον σημαντικότερο πολλαπλασιαστή ισχύος
Το Πολεμικό Ναυτικό εισέρχεται στην πιο απαιτητική περίοδο ανανέωσης των τελευταίων δεκαετιών. Οι νέες φρεγάτες FDI HN, η επικείμενη ένταξη των φρεγατών κλάσης Bergamini, ο εκσυγχρονισμός των φρεγατών ΜΕΚΟ και η συνολική αναβάθμιση του Στόλου αυξάνουν ακόμη περισσότερο τις απαιτήσεις σε εξειδικευμένο προσωπικό.
Καμία μονάδα επιφανείας, όσο προηγμένη κι αν είναι τεχνολογικά, δεν μπορεί να αξιοποιηθεί χωρίς άρτια εκπαιδευμένα και επαρκώς στελεχωμένα πληρώματα. Γι’ αυτό και η πολιτική και στρατιωτική ηγεσία επενδύουν πλέον αποφασιστικά στον άνθρωπο.
Το νέο οικονομικό πλαίσιο, οι σημαντικά αυξημένες αποζημιώσεις, η σταθερότητα στο εισόδημα και οι δράσεις μέριμνας για τη στέγαση συγκροτούν μια νέα πολιτική προσωπικού, με στόχο να καταστήσουν και πάλι το Πολεμικό Ναυτικό μία ιδιαίτερα ελκυστική επαγγελματική επιλογή για τη νέα γενιά.
Η μάχη για τη στελέχωση του Στόλου δεν θα κερδηθεί από τη μία ημέρα στην άλλη. Οι κινήσεις που έχουν ήδη τεθεί σε εφαρμογή, όμως, δείχνουν ότι η Πολιτεία επιχειρεί να δώσει ουσιαστικές απαντήσεις σε ένα διαχρονικό πρόβλημα, επενδύοντας στον σημαντικότερο πολλαπλασιαστή ισχύος του Πολεμικού Ναυτικού: το ανθρώπινο δυναμικό του.
