Ο εξηλεκτρισμός της βιομηχανίας αναδεικνύεται σε βασικό πυλώνα για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας, σύμφωνα με νέα έκθεση της Eurelectric που παρουσιάστηκε στη Σύνοδο Κορυφής για την Ενέργεια στο Ελσίνκι. Η μελέτη, η οποία βασίζεται σε δεδομένα από 61 εταιρείες και 30 βιομηχανικά έργα σε ολόκληρη την Ευρώπη, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η μετάβαση σε ένα πιο ηλεκτροδοτούμενο παραγωγικό μοντέλο δεν αποτελεί πλέον μόνο περιβαλλοντική επιλογή, αλλά στρατηγική αναγκαιότητα για τη βιομηχανία της ηπείρου.
Παρά το γεγονός ότι ο εξηλεκτρισμός προσφέρει ήδη σημαντικά πλεονεκτήματα σε επίπεδο κόστους, ενεργειακής αποδοτικότητας και μείωσης εκπομπών, η πρόοδος παραμένει αργή. Όπως επισημαίνεται στην έκθεση, οι επενδύσεις συχνά σκοντάφτουν σε καθυστερήσεις δικτύων, αβεβαιότητα ως προς το επενδυτικό περιβάλλον και έλλειψη συντονισμού μεταξύ παραγωγών ενέργειας, βιομηχανικών καταναλωτών και κρατικών πολιτικών.
Το μοντέλο των «Power Couples»
Στο επίκεντρο της έκθεσης βρίσκεται η έννοια των «Power Couples», ενός νέου μοντέλου συνεργασίας που συνδέει διαφορετικούς ενεργειακούς και βιομηχανικούς παίκτες με στόχο τη βέλτιστη αξιοποίηση της ηλεκτρικής ενέργειας.
Πρόκειται για ολοκληρωμένα σχήματα συνεργασίας στα οποία επιχειρήσεις και ενεργειακοί φορείς συντονίζουν τη ζήτηση, τις επενδύσεις σε καθαρές μορφές ενέργειας, τις υποδομές και τις υπηρεσίες ευελιξίας του συστήματος. Με αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται καλύτερη διαχείριση των ενεργειακών αναγκών, περιορίζεται το επενδυτικό ρίσκο και αυξάνεται η αποδοτικότητα ολόκληρου του ενεργειακού οικοσυστήματος.
Η έκθεση εντοπίζει πέντε διαφορετικά μοντέλα «Power Couples» που μπορούν να εφαρμοστούν σε ευρωπαϊκή κλίμακα. Σε αυτά, διαφορετικοί τύποι καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας λειτουργούν συμπληρωματικά: ορισμένοι εξασφαλίζουν σταθερή ζήτηση για καθαρή ενέργεια μέσω μακροχρόνιων συμβάσεων, άλλοι προσαρμόζουν την κατανάλωσή τους ανάλογα με τις συνθήκες της αγοράς, ενώ κάποιοι προσφέρουν υπηρεσίες εξισορρόπησης στο δίκτυο.
Οι συνεργασίες αυτές βασίζονται σε εργαλεία όπως οι μακροχρόνιες Συμφωνίες Αγοράς Ενέργειας (PPA), τα μοντέλα «Energy as a Service» και «Heat as a Service», η αξιοποίηση απορριπτόμενης θερμότητας και τα σχήματα μεικτής δημόσιας και ιδιωτικής χρηματοδότησης.
Τα εμπόδια που φρενάρουν την ανάπτυξη
Η Eurelectric υπογραμμίζει ότι η μεγαλύτερη πρόκληση σήμερα δεν είναι η τεχνολογία αλλά η ταχύτητα υλοποίησης. Οι επιχειρήσεις ζητούν σαφές επενδυτικό πλαίσιο, γρηγορότερες αδειοδοτήσεις και ταχύτερη ανάπτυξη των ηλεκτρικών δικτύων, ώστε να μπορέσουν να προχωρήσουν σε μεγάλης κλίμακας έργα εξηλεκτρισμού.
Όπως σημειώνει ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Fortum, Markus Rauramo, η μετάβαση απαιτεί μετατροπή των αποσπασματικών αποφάσεων σε συντονισμένη δράση σε επίπεδο συστήματος.
«Η μετατροπή των κατακερματισμένων αποφάσεων σε συντονισμένη δράση σε επίπεδο συστήματος είναι το κλειδί για να αντιμετωπίσουμε την πρόκληση της επέκτασης του εξηλεκτρισμού», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η Ευρώπη χρειάζεται σταθερότητα για τους επενδυτές, ισχυρότερα δίκτυα και μοντέλα συνεργασίας που να μπορούν να εφαρμοστούν γρήγορα και σε μεγάλη κλίμακα.
Ο εξηλεκτρισμός ως μοχλός ανάπτυξης
Ανάλογη ήταν και η τοποθέτηση της αντιπροέδρου και διευθύνουσας συμβούλου της ENGIE, Catherine MacGregor, η οποία τόνισε ότι ο εξηλεκτρισμός βρίσκεται στον πυρήνα τόσο της βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας όσο και της ενεργειακής μετάβασης της Ευρώπης.
«Η ηλεκτροκίνηση αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας και της ενεργειακής μετάβασης της Ευρώπης. Για να αξιοποιήσουμε τις δυνατότητές της, χρειαζόμαστε μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση που να συνδέει τον σχεδιασμό της αγοράς, τις υποδομές και το επενδυτικό πλαίσιο», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, όταν οι τρεις αυτοί παράγοντες ευθυγραμμίζονται εγκαίρως, ο εξηλεκτρισμός δεν είναι μόνο τεχνικά εφικτός αλλά και οικονομικά συμφέρων, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για επενδύσεις που μπορούν να επαναληφθούν και να επεκταθούν σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Η έκθεση της Eurelectric καταλήγει ότι η επιτυχία της ευρωπαϊκής βιομηχανίας τα επόμενα χρόνια θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την ικανότητά της να υιοθετήσει πιο ολοκληρωμένα μοντέλα εξηλεκτρισμού. Σε μια περίοδο αυξανόμενου διεθνούς ανταγωνισμού και ενεργειακών προκλήσεων, η ηλεκτρική ενέργεια αναδεικνύεται σε καθοριστικό παράγοντα για την ανάπτυξη, την καινοτομία και τη διατήρηση της παραγωγικής βάσης της Ευρώπης.
