Ο θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη πυροδότησε μια μεγάλη συζήτηση για το τι είναι η πλασμαφαίρεση, πού γίνεται και σε ποιους ασθενείς απευθύνεται. Μια ιατρική πράξη που είναι γνωστή στους εξειδικευμένους γιατρούς, αιματολόγους, νευρολόγους και νεφρολόγους εδώ και τουλάχιστον 30 χρόνια, ξαφνικά μονοπωλεί το ενδιαφέρον του κόσμου, που παρακολουθεί παγωμένος τις εξελίξεις γύρω από τον θάνατο του δημοφιλούς τραγουδιστή.
Με αφορμή τον ξαφνικό χαμό του Γιώργου Μαζωνάκη ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης μίλησε στην «Political» και στηνη Κατερίνα Παπακωστοπούλου και αναφέρθηκε στα ενδεχόμενα κενά στο θεσμικό μας πλαίσιο που αφορούν τον χώρο της ευεξίας: «Το τραγικό αυτό περιστατικό που οδήγησε στον θάνατο τον Γιώργο Μαζωνάκη και έχει συγκλονίσει ολόκληρη την Ελλάδα, πρέπει να μας βοηθήσει να γίνουμε καλύτεροι και να δούμε πού ενδεχομένως έχουμε κενά στο θεσμικό μας πλαίσιο στον χώρο της ευεξίας. Όμως πέραν του τι κάνει το κράτος, που δεν μπορεί να τα κάνει όλα, πρέπει όλοι να είμαστε πολύ υποψιασμένοι και προσεκτικοί σε ό,τι ακούμε και διαβάζουμε. Δεν είναι όλα τόσο αθώα όσο φαίνονται».
Πού χρησιμοποιείται
Για τη θεραπευτική πλασμαφαίρεση μιλάει στην «P» η αιματολόγος, δρ Ελισάβετ Γρουζή, συντονίστρια διευθύντρια ΝΥ Αιμοδοσίας, υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχών Αιμόστασης, ΓΑΟΝΑ «Ο Άγιος Σάββας» και πρόεδρος ΔΕ Τμήματος Αιμοδοσίας-Αφαίρεσης Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρείας: «Η πλασμαφαίρεση είναι μια εξειδικευμένη εξωσωματική διαδικασία κατά την οποία το αίμα περνά από ειδικό σύστημα διαχωρισμού μέσω ειδικού μηχανήματος, το οποίο διαχωρίζει τα συστατικά του αίματος, κρατά το πλάσμα και επιστρέφει τα ερυθρά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια στον ασθενή που υποβάλλεται στη διαδικασία. Το πλάσμα που αφαιρείται, ανάλογα με την ιατρική ένδειξη, αντικαθίσταται με πλάσμα αιμοδοτών ή με άλλα συμβατά διαλύματα, όπως επί παραδείγματι η λευκωματίνη, με στόχο να διατηρηθούν η αιμόσταση και ο απαιτούμενος όγκος του κυκλοφορούντος αίματος.
Η θεραπευτική πλασμαφαίρεση χρησιμοποιείται σε συγκεκριμένα νοσήματα και δεν χρησιμοποιείται ως μια γενική προληπτική θεραπεία σε υγιή άτομα. Δεν αποτελεί παρέμβαση που ενδείκνυται για έναν υγιή άνθρωπο χωρίς συγκεκριμένη νόσο. Έχει επιστημονικά τεκμηριωμένες ενδείξεις και δεν αποτελεί μέθοδο “αναζωογόνησης” ή “αποτοξίνωσης”. Τα νοσήματα στα οποία ενδείκνυται είναι συνήθως σοβαρά αιματολογικά, νεφρολογικά, νευρολογικά ή αυτοάνοσα νοσήματα. Στα αιματολογικά νοσήματα περιλαμβάνονται η θρομβωτική-θρομβοπενική πορφύρα και η μακροσφαιριναιμία Waldenstrom, στα νευρολογικά περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, το σύνδρομο Guillain-Barré, η βαριά μυασθένεια, η αυτοάνοση εγκεφαλίτιδα, καθώς και μια σειρά άλλων νοσημάτων ή καταστάσεων. Ο σκοπός της θεραπευτικής αυτή παρέμβασης είναι η αφαίρεση του πλάσματος που περιέχει στοιχεία, όπως αντισώματα, τα οποία προκαλούν ή επιδεινώνουν τα συγκεκριμένα νοσήματα».
«Η διενέργειά της απαιτεί νοσοκομειακό περιβάλλον»
Συνεχίζοντας και αναφερόμενη στη διαδικασία της πλασμαφαίρεσης, στις ενδεχόμενες επιπλοκές της και στο αν μπορεί να γίνει και εκτός νοσοκομείου, η δρ Ελισάβετ Γρουζή αναφέρει: «Η πλασμαφαίρεση δεν αποτελεί μια απλή διαδικασία. Η διενέργειά της απαιτεί νοσοκομειακό περιβάλλον, τόσο γιατί μπορεί να έχει επιπλοκές όσο και γιατί πολλά από τα νοσήματα αυτά είναι σοβαρά και απαιτούν ούτως ή άλλως νοσηλεία σε νοσοκομείο. Επίσης απαιτεί πρόσβαση σε μεγάλες φλέβες, συνήθως μέσω κεντρικών φλεβικών γραμμών, καθώς ένας απλός φλεβοκαθετήρας σε φλέβα στο χέρι δεν παρέχει επαρκή πρόσβαση. Στη χώρα μας θεραπευτική πλασμαφαίρεση γίνεται σε αρκετά δημόσια νοσοκομεία της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, αλλά και σε πόλεις όπως η Πάτρα, τα Ιωάννινα, το Ηράκλειο και η Αλεξανδρούπολη. Ακόμη διενεργείται και στα μεγάλα ιδιωτικά νοσοκομεία. Πραγματοποιείται κυρίως από αιματολόγους και νεφρολόγους με ειδική εμπειρία και εκπαίδευση στο συγκεκριμένο αντικείμενο.
Κατά τη διάρκεια της πλασμαφαίρεσης μπορεί να εμφανισθούν ανεπιθύμητες αντιδράσεις ή επιπλοκές όπως υπόταση, υπασβεστιαιμία, αρρυθμία, αλλεργικές αντιδράσεις, διαταραχές της πήξης και άλλες. Για αυτό και απαιτείται εκτίμηση του ασθενούς πριν την έναρξη αυτής, καθώς και συνεχής ιατρική και νοσηλευτική παρακολούθηση κατά τη διάρκειά της. Η θεραπευτική πλασμαφαίρεση είναι μια σοβαρή ιατρική πράξη που συμβάλλει καθοριστικά στην αντιμετώπιση των νοσημάτων που έχει ένδειξη. Σε κάποια από αυτά, όπως η θρομβωτική-θρομβοπενική πορφύρα, άλλαξε τη φυσική τους πορεία και τα μετέτρεψε από δυνητικά θανατηφόρα σε νοσήματα με πολύ μεγάλο ποσοστό ίασης. Ωστόσο, όπως και κάθε άλλη ιατρική πράξη, όταν γίνεται χωρίς σωστή εκτίμηση και σαφή ένδειξη, μπορεί να προκαλέσει σοβαρή βλάβη αντί να προσφέρει όφελος».
