Η Δήλος βυθίζεται με ρυθμό περίπου ενός εκατοστού τον χρόνο, σύμφωνα με τα ευρήματα του προγράμματος «Δίκτυο Παρακολούθησης των Θαλασσίων Παραμέτρων στη Δήλο», προκαλώντας έντονο προβληματισμό για το μέλλον του εμβληματικού αρχαιολογικού χώρου των Κυκλάδων.
Τα στοιχεία παρουσιάστηκαν στην Ακαδημία Αθηνών, με τον καθηγητή Φυσικών Καταστροφών του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας, Κωνσταντίνο Συνολάκη, να εξηγεί ότι το φαινόμενο οφείλεται στον συνδυασμό της ανόδου της στάθμης της θάλασσας εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής και των γεωλογικών διεργασιών που επηρεάζουν τη στάθμη των ακτών.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η σχετική στάθμη της θάλασσας γύρω από τη Δήλο θα αυξηθεί σημαντικά τις επόμενες δεκαετίες. Στο αισιόδοξο σενάριο προβλέπεται άνοδος κατά 21 εκατοστά έως τα μέσα του αιώνα, ενώ στο δυσμενές σενάριο η αύξηση μπορεί να φτάσει τα 28 εκατοστά. Μέχρι το τέλος του αιώνα, οι προβλέψεις γίνονται ακόμη πιο ανησυχητικές, καθώς η στάθμη της θάλασσας ενδέχεται να ανέβει από 48 έως και 87 εκατοστά.
Όπως σημείωσε ο κ. Συνολάκης, η εξέλιξη αυτή θεωρείται σε μεγάλο βαθμό αναπόφευκτη λόγω της υψηλής θερμοχωρητικότητας των θαλασσών, γεγονός που σημαίνει ότι η άνοδος της στάθμης θα συνεχιστεί ακόμη και αν περιοριστούν άμεσα οι εκπομπές που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου.
Τα δεδομένα που συγκέντρωσε το «Κλιματικό Παρατηρητήριο», το οποίο λειτουργεί τα τελευταία δύο χρόνια με τη συνεργασία της Ακαδημίας Αθηνών, του Εθνικού Αστεροσκοπείου και της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, καταγράφουν ήδη τις πιθανές επιπτώσεις στο νησί. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η σταδιακή υποχώρηση της ακτογραμμής μπροστά από την αρχαία πόλη, η επέκταση του υγροτόπου πίσω από το λιμάνι, η πλήρης βύθιση αρχαίων λιμενικών κατασκευών που σήμερα παραμένουν εν μέρει ορατές, καθώς και η εποχική ή μόνιμη κατάκλυση περιοχών που είναι σήμερα προσβάσιμες στους επισκέπτες.
Για την προστασία του μοναδικού αρχαιολογικού τοπίου έχουν ήδη τεθεί στο τραπέζι προτάσεις αντιμετώπισης του φαινομένου. Ο προϊστάμενος της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, Δημήτρης Αθανασούλης, πρότεινε την εκπόνηση εξειδικευμένων ακτομηχανικών μελετών, τη δημιουργία τεχνητών υφάλων και την ενίσχυση των λιβαδιών ποσειδωνίας, με στόχο τη μείωση της έντασης των κυματισμών. Από την πλευρά του, ο Κωνσταντίνος Συνολάκης αναφέρθηκε και στο ενδεχόμενο κατασκευής προστατευτικών τοιχίων κατά μήκος της ακτογραμμής.
Τα ευρήματα της μελέτης λειτουργούν ως προειδοποίηση για τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής σε μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, με τη Δήλο να αποτελεί ένα από τα πλέον ευάλωτα παραδείγματα στην περιοχή της Μεσογείου.
