Την προέλευση και την ταυτότητα του πλωτού drone που εντοπίστηκε στα ανοιχτά της Λευκάδας, καθώς και τα πρόσωπα που ενδέχεται να βρίσκονται πίσω από την αποστολή του στα νερά του Ιονίου, επιχειρούν να εξακριβώσουν οι αρμόδιες Αρχές, τέσσερα σχεδόν 24ωρα μετά τον εντοπισμό του στην περιοχή του Ακρωτηρίου Δουκάτο.
Όπως γράφει ο Βασίλης Σκουλαράκος στην εφημερίδα «Political», το μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας, το οποίο σύμφωνα με πληροφορίες μετέφερε μερικές δεκάδες κιλά εκρηκτικής ύλης, βρέθηκε σχεδόν ακέραιο, δίνοντας στις ελληνικές Αρχές μια σπάνια ευκαιρία να «ξεκλειδώσουν» την τεχνολογία, την προέλευση και πιθανόν την αποστολή του.
Γιατί δεν έφτασε ποτέ στον στόχο του
Οι πρώτες ώρες μετά τον εντοπισμό του USV χαρακτηρίστηκαν από απόλυτη επιχειρησιακή κινητοποίηση. Εξειδικευμένα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων σκανάρουν απ’ άκρη σ’ άκρη το μικρό ταχύπλοο πραγματοποιώντας τεχνικές αναλύσεις, καθώς από την πρώτη εικόνα διαπιστώθηκε πως πρόκειται για οργανωμένη πλατφόρμα με προηγμένα συστήματα πλοήγησης, επικοινωνιών και επιχειρησιακής καθοδήγησης. Όσο προχωρά η έρευνα, τόσο ενισχύεται η εκτίμηση ότι το drone είχε σχεδιαστεί για αποστολή υψηλού κινδύνου και βγήκε εκτός ελέγχου πριν ολοκληρώσει την πορεία του. Τα ηλεκτρονικά ίχνη που εντοπίστηκαν, οι σειριακοί αριθμοί σε κρίσιμα εξαρτήματα και τα δεδομένα λογισμικού θεωρούνται πλέον τα σημαντικότερα στοιχεία της υπόθεσης, καθώς ενδέχεται να αποκαλύψουν τον κατασκευαστή, τη διαδρομή προμήθειας και το επιχειρησιακό μοντέλο λειτουργίας του συστήματος.
Οι μέχρι στιγμής αναλύσεις συγκλίνουν στο ότι το USV έχασε τον επιχειρησιακό έλεγχο ενώ βρισκόταν σε αποστολή. Το γεγονός ότι η εκρηκτική κεφαλή δεν ενεργοποιήθηκε θεωρείται από τους ειδικούς ένδειξη σοβαρής δυσλειτουργίας είτε στο σύστημα επικοινωνιών είτε στον μηχανισμό καθοδήγησης και πυροδότησης. Αρμόδιες πηγές εκτιμούν πως το θαλάσσιο drone φαίνεται πως διέθετε πολλαπλά επίπεδα λειτουργίας. Το πρώτο αφορούσε άμεσο τηλεχειρισμό από σταθμό ελέγχου, το δεύτερο αυτόνομη ή ημιαυτόνομη πλοήγηση μέσω προγραμματισμένων συντεταγμένων και το τρίτο διαδικασία αυτοκαταστροφής σε περίπτωση απώλειας σύνδεσης ή ισχυρών ηλεκτρονικών παρεμβολών.
Αν λοιπόν ο τηλεχειρισμός χάθηκε και η αυτόνομη πλοήγηση δεν λειτούργησε, γιατί το πλωτό drone δεν αυτοκαταστράφηκε; Ακριβώς αυτό αναλύουν ενδελεχώς τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων στη ναυτική βάση του Σακαραμαγκά, όπου φέρεται να έχει μεταφερθεί το USV. Οι ειδικοί προσπαθούν να διαπιστώσουν γιατί δεν ενεργοποιήθηκε ο μηχανισμός αυτοκαταστροφής, παρά το γεγονός ότι το drone φαίνεται να είχε χαθεί από το δίκτυο ελέγχου του.
Ένα από τα βασικά σενάρια κάνει λόγο για απότομη απώλεια ισχύος, με αποτέλεσμα να είναι αδύνατη η ενεργοποίηση του πυροδοτικού μηχανισμού. Πάντως, τα τεχνικά χαρακτηριστικά του USV Magura δεν δικαιολογούν μια τέτοια απώλεια ισχύος, καθώς πρόκειται για σύστημα νέας γενιάς, σχεδιασμένο να επιχειρεί σε μεγάλες αποστάσεις με χρήση GPS και ζεύξεων δεδομένων υψηλής σταθερότητας. Η «εμπλοκή» ωστόσο και η αστοχία υλικού είναι πάντοτε στο παιχνίδι.
Σημαντικοί οι σειριακοί αριθμοί
Το μεγαλύτερο βάρος των ερευνών έχει πέσει πλέον και στα ηλεκτρονικά συστήματα που ανακτήθηκαν σχεδόν ανέπαφα. Οι ειδικοί εξετάζουν σχολαστικά το σύστημα επικοινωνιών, πλοήγησης, αισθητήρων και διαχείρισης ενέργειας, επιχειρώντας να χαρτογραφήσουν την αρχιτεκτονική του drone. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι σειριακοί αριθμοί που έχουν ήδη εντοπιστεί σε βασικά εξαρτήματα. Μέσω αυτών, οι Αρχές θεωρούν ότι μπορούν να ακολουθήσουν την «ψηφιακή διαδρομή» του συστήματος, να εντοπίσουν κατασκευαστές ή προμηθευτές και να συνδέσουν το USV με συγκεκριμένα τεχνολογικά δίκτυα παραγωγής.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία ανάκτησης δεδομένων από τα ηλεκτρονικά υποσυστήματα και το λογισμικό του drone, με τους ειδικούς να αναζητούν ψηφιακές υπογραφές, καταγεγραμμένες διαδρομές, δεδομένα GPS, ακόμη και ίχνη από παλαιότερες αποστολές. Σύμφωνα με έμπειρους αξιωματικούς, πολλά σύγχρονα μη επανδρωμένα συστήματα διατηρούν «κρυφά» ίχνη, τα οποία πλέον προσπαθούν να «σπάσουν» οι Έλληνες ειδικοί των Ενόπλων Δυνάμεων ώστε να αποκαλύψουν κατασκευαστή και προέλευση.
Η… ευκαιρία για την Ελλάδα
Με τα μη επανδρωμένα να πρωταγωνιστούν στα σύγχρονα κέντρα επιχειρήσεων, η τεχνική αξιοποίηση του drone θεωρείται εξαιρετικά σημαντική. Οι ελληνικές Αρχές θα επιδιώξουν να αντλήσουν κρίσιμα συμπεράσματα για τις δυνατότητες, τις αδυναμίες και τις μεθόδους αντιμετώπισης τέτοιων συστημάτων, με έμφαση στον ηλεκτρονικό πόλεμο, στις παρεμβολές και στις anti-drone τεχνολογίες.
Άλλωστε, η σχεδόν άρτια κατάσταση στην οποία βρέθηκε το drone θεωρείται εξαιρετικά πολύτιμη για την τεχνική αποδόμηση του συστήματος και την κατανόηση της επιχειρησιακής φιλοσοφίας πίσω από την κατασκευή του. Στρατιωτικές πηγές επισημαίνουν ότι η ανάλυση των υλικών, των ηλεκτρονικών και του λογισμικού μπορεί να ενισχύσει σημαντικά τις ελληνικές δυνατότητες τόσο στην αντιμετώπιση αντίστοιχων απειλών όσο και στην ανάπτυξη εγχώριας τεχνογνωσίας σε μη επανδρωμένα θαλάσσια συστήματα.
Υπό αυτό το πρίσμα, ο εντοπισμός του πλωτού drone στη Λευκάδα ενδέχεται να μετατραπεί σε μια πολύτιμη ευκαιρία για τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις και την αμυντική μας βιομηχανία. Να λειτουργήσει ως αφετηρία για την περαιτέρω ανάπτυξη εγχώριας τεχνογνωσίας και καινοτομίας στον τομέα των θαλάσσιων drones και των αυτόνομων συστημάτων.
